Zastaw bankowy na samochód: czym jest i jak sprawdzić czy auto jest nim obciążone?

Zastaw bankowy to zabezpieczenie zobowiązań finansowych, takich jak kredyt, pożyczka albo leasing. Jak to wygląda w praktyce?

• Poprzedni właściciel kupił auto na kredyt albo je wyleasingował. Bank obciążył auto zastawem bankowym. Dopóki samochód nie zostanie spłacony, jest własnością banku.

• Poprzedni właściciel wziął pożyczkę w banku, lombardzie albo innej instytucji finansowej. Samochód był zabezpieczeniem tej pożyczki. Dopóki dług nie zostanie spłacony („żądania wierzyciela nie zostaną zaspokojone w całości”), wierzyciel ma prawo do samochodu. Może go nawet zabrać i sprzedać.

Pamiętaj! Zastaw ciąży na samochodzie do momentu spłaty ostatniej raty kredytu. Jeśli dłużnik przestanie spłacać raty kredytu/pożyczki/leasingu, bank (lub inna instytucja, która udzieliła pożyczki) ma prawo przejąć auto i je sprzedać.

Zdarzały się sytuacje, w których zastaw bankowy był wyższy niż wartość kupionego auta.

Zastaw rejestrowy i zastaw umowny

Zastaw umowny (zwykły) to najczęściej forma zabezpieczenia przy pożyczce, której wartość jest niższa, niż wartość auta. Nie jest on wpisywany do rejestru zastawów.

Zastaw rejestrowy to forma zabezpieczenia przy kredycie na auto albo leasingu. Jest wpisywany do rejestru zastawów. Dodatkowo bank/instytucja leasingowa może figurować w dowodzie rejestracyjnym auta jako właściciel.

Czy można legalnie sprzedać auto z zastawem?

Można. Jednak wymagana jest zgoda banku (w przypadku, gdy dług nie został jeszcze spłacony). Sprzedający może też zawrzeć umowę z bankiem, na mocy której spłaci kredyt na auto po uzyskaniu pieniędzy od kupującego. Wówczas auto zostaje wykreślone z rejestru zastawów.

Przed rozpoczęciem transakcji kupujący powinien odwiedzić bank (wierzyciela) aby uzyskać zaświadczenie o wysokości długu. Następnie kupujący musi sporządzić umowę ze sprzedającym, zgodnie z którą pieniądze ze sprzedaży zostaną przeznaczone na uregulowanie długu. Dla pewności niezbędne będzie uzyskanie kolejnego zaświadczenia, o spłacie długu, które umożliwi zdjęcie zastawu.

Czy można sprzedać auto wzięte w leasing? Można. Ale w tym przypadku także niezbędna jest zgoda leasingodawcy. Następnie nowy nabywca przejmuje leasing na tych samych warunkach (tzw. cesja leasingu).

Czy są oszuści, którzy chcą ukryć, że auto jest obciążone zastawem?

Niestety, są. Jeśli cena jest podejrzanie niska, sprzedawca nie chce pokazać wszystkich dokumentów, twierdzi, że auto miało kredyt/leasing, ale wszystko już spłacone, jeśli auto wygląda na samochód firmowy/służbowy, warto mieć się na baczności.

Zawsze warto stosować zasadę ograniczonego zaufania w stosunku do sprzedającego auto używane.

To oczywiste, że auta używane, mające powyżej 10 lat, na pewno nie będą obciążone kredytem na samochód ani umową leasingową. Jednak warto pamiętać, że mogą być one zastawem pożyczki w banku albo lombardzie.

Jak sprawdzić, czy auto jest obciążone zastawem?

W rejestrze zastawów, prowadzonym przez Ministerstwo Finansów. Wystarczy na stronie internetowej https://podatki-arch.mf.gov.pl/inne-narzedzia/rejestr-zastawow-skarbowych/ wpisać VIN auta, aby sprawdzić, czy nie ma na nim zastawu. Następnie należy sprawdzić auto w Portalu Rejestrów Sądowych https://prs.ms.gov.pl/

W tym przypadku niezbędne jest posiadanie profilu zaufanego. Należy złożyć odpowiedni wniosek elektroniczny, aby uzyskać informację o zastawie. Część dokumentów może być płatna.

Przed zakupem samochodu, który był obciążony dowolnym zastawem należy koniecznie wymagać zaświadczenia o spłacie kredytu/leasingu. W umowie o sprzedaży auta koniecznie musi znaleźć się zapis „sprzedający oświadcza, że pojazd jest wolny od zastawów i praw osób trzecich”.

Michał Lisiak